بازنگری برنامه های سلامت، راهکار حفظ سلامت و پیشگیری از بیماری ها در جامعه
تحقق رویکرد سلامت همه جانبه و انسان سالم در همه قوانین، سیاستهای اجرایی و مقررات با رعایت اولویت پیشگیری بر درمان، روزآمد نمودن برنامههای بهداشتی و درمانی، کاهش مخاطرات و آلودگیهای تهدید کننده سلامت مبتنی بر شواهد معتبر علمی، تهیه پیوست سلامت برای طرحهای کلان توسعهای، ارتقاء شاخصهای سلامت برای دستیابی به جایگاه اول در منطقه آسیای جنوب غربی و اصلاح و تکمیل نظامهای پایش، نظارت و ارزیابی برای صیانت قانونمند از حقوق مردم و بیماران و اجرای صحیح سیاستهای کلی از موضوعات بند دو سیاست های ابلاغی مقام معظم رهبری در حوزه سلامت به شمار می رود.
مقام معظم رهبری در این بند سیاستهای کلی، تدوین قوانین و سیاستهای اجرایی کشور را با محوریت موضوع سلامت مطرح نموده اند. امروزه بر کسی پوشیده نیست که نیروی انسانی خلاق و توانمند، نیروی محرکه پیشرفت و رسیدن به تعالی در هر جامعه ای میباشد.
در عین حال پر واضح است که صرف وجود نیروی انسانی برای توسعه و پیشرفت کافی نبوده و باید این افراد از توان جسمی و آمادگی ذهنی لازم برخوردار باشند از این رو شعار "انسان سالم، محور توسعه" مطرح گردیده است. اما تحقق این شعار در عصر حاضر با توجه به شرایط محیطی و اقلیمی موجود و تهدیدات گوناگونی که از جوانب مختلف سلامت انسان را تهدید می کند، امر ساده ای نمی باشد و لازم است در درجه اول تدوین قوانین کشوری و سیاست گذاریهای کلان جامعه در حوزههای مختلف با محوریت سلامت باشند و در مرحله بعد پیاده سازی قوانین و اجرای سیاست ها، با حفظ پایبندی به اصول سلامت محور انجام شوند.
به منظور حفظ و ارتقاي سلامت و بهبود كيفيت زندگي آحاد مردم، لازم است در تدوین سياست ها و راهبردهاي كلان کشور و همچنين در طراحی و اجرای برنامه ها در حوزههای مختلف مقوله سلامت در الویت قرار گیرد.
در عین حال متناسب با پیشرفت هایی که در تکنولوژی رخ می دهد و تغییراتی که در شرایط محیطی و اجتماعی اتفاق می افتد لازم است برنامه های بهداشتی و درمانی نیز اصلاح شده و ارتقاء یابند. به همین منظور باید متولیان امر سلامت در حوزه های مختلف از طریق پژوهش های مرتبط اولاً تغییرات را رصد نموده و ثانیاً راهکارهای حفاظتی و ارتقایی را بررسی نموده و بهترین آنها را پیشنهاد دهند.
بازنگری برنامه های جاری سلامت در کشور و به روز نمودن آنها، تقویت نظام های پایش و نظارتی در برنامه ها و ارزشیابی های استاندارد از جمله راهکارهای موثر برای حفظ سلامت و پیشگیری از بیماری ها و معضلات تهدید کننده سلامت در جامعه می باشند. توجه به مسائل مطرح شده نه تنها موجبات ارتقای وضعیت سلامت در کشور عزیزمان را فراهم می نماید، بلکه جایگاه ما را در بین کشورهای منطقه بهبود بخشیده و دستیابی به اهداف ایران 1404 را نیز تسهیل می نماید.
دکتر حسین صافی زاده- رئیس مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت دانشگاه علوم پزشکی کرمان