در واقع این برنامه در مناطقی شکل گرفت که شبکه بهداشت و درمان به دلیل گسترش بی رویه جمعیت شهری کمترین پوشش مراقبت های بهداشتی را برای گروه های آسیب پذیر جامعه شهری داشت و این برنامه با توجه به موفقیت های آن از سال 1372 در تمام نقاط شهری به اجرا درآمد.
در حال حاضر در شهرستان کرمان 502 رابط شهری و 230 رابط روستایی با مرکز بهداشت شهرستان کرمان همکاری دارند.
رابطان بهداشت، پل ارتباطی مسئولان بهداشتی با سطوح محیطی هستند که با شرکت در کلاسهای آموزشی، آموخته های خود را به 50 خانوار همسایه و افراد تحت پوشش خود منتقل و برای حفظ سلامتی خود و خانوارهای تحت پوشش تلاش می کنند.
برنامه رابطان بهداشتی سعی در نگرش و عملکرد مردم نسبت به توانایی بالقوه خود در جهت تغییر و بهبود شرایط زندگی دارد.
رابط بهداشتی زمینه های لازم را برای مشارکت فعال افراد در توسعه اقتصادی، اجتماعی کشور فراهم کرده است و در برخی از گروه های رابطان بهداشت، حیطه فعالیت های آنها متناسب با نیازهای جامعه توسعه یافته در امور اجتماعی و خانوادگی به مردم کمک می کنند و با شرکت در برنامه های توانمندی سازی و فراگیری مهارت های مختلف قادر شده اند مهارت های کسب شده را به خانوارهای تحت پوشش خود و نیز جوانان محله انتقال دهند .
واحد رابطان مرکز بهداشت شهرستان کرمان مسئول هدایت و ساماندهی 12 نقطه شهری و 16 پایگاه و مرکز شهری و 4 مرکز روستایی و 35 خانه بهداشت مجری برنامه داوطلبان سلامت است.
اهداف برنامه داوطلبان سلامت در شهرستان:
-ارتقاء سلامت جامعه شهری و روستایی با استفاده از جلب مشارکت مردمی
-ارائه فعال خدمات بهداشتی در مناطق شهری و روستایی
-بهره گیری از امکانات موجود در جهت حفظ و ارتقاء سلامت جامعه در سطوح محلی و منطقه ای
-مشارکت مردم در برنامه ریزی، تصمیم گیری و استفاده از همکاری آنان در ارائه مراقبت های اولیه بهداشتی
-فراهم کردن زمینه ای برای ورود زنان خانه دار به عرصه فعالیت های اجتماعی و توانمندسازی آنان در امور اجتماعی و اقتصادی و فرهنگی
-ارتقاء حضور مردم در عرصه توسعه اقتصادی و اجتماعی
وظایف داوطلبان سلامت:
هر داوطلب سلامت حدود 50 خانوار در محل خود را پوشش می دهد که از طریق برقراری ارتباط مؤثر با شرکت در کلاس های آموزشی که به مدت 2 ساعت در مرکز بهداشتی درمانی تشکیل می شود نسبت به انجام وظایف زیر اقدام می کنند:
-یادگیری مفاهیم و مهارتهای بهداشتی اولیه و انتقال آنها به مردم یا خانوارهای تحت پوشش
-تشویق خانوارهای تحت پوشش برای مراجعه به موقع و دریافت خدمات ضروری مثل واکسیناسیون، تنظیم خانواده و سایر مراقبت ها
-پیگیری و انتقال پیام های مرکز بهداشتی و درمانی به مردم
شرایط پذیرش داوطلبان سلامت:
-داشتن حداقل سواد
-برخورداری از وقت کافی
- علاقه و انگیزه برای انجام فعالیت های اجتماعی
-مقبولیت اجتماعی
-داشتن روحیه تعاون و همکاری
-موافقت کتبی همسر در خصوص همکاری داوطلب زن، موافقت کتبی والدین در خصوص همکاری فرزند
نکته:
انتخاب داوطلبان سلامت در زمان سرشماری و مراجعه به مراکز بهداشتی درمانی جهت دریافت خدمات بهداشتی انجام می شود و آموزش آنان بر اساس کتاب های مجموعه آموزشی داوطلبان سلامت هفته ای 2 ساعت در مراکز و پایگاه های بهداشتی انجام می شود.
دستاوردهای برنامه داوطلبان سلامت:
-افزایش آگاهی مادران نسبت به مسائل عمده بهداشتی
-فعال کردن خدمات بهداشتی در مناطق شهری و روستایی، سیاری و عشایری
-توسعه و ارتقاء خدمات بهداشتی و درمانی از طریق جلب همکاری خانوارها
لازم به ذکر است، فعالیت های فوق زمانی اثربخش خواهد بود که همیاری و همکاری افراد جامعه و مشارکت هر چه بیشتر خانوارها را در بر داشته باشد.
ما همواره پذیرای داوطلبان سلامت در مراکز بهداشتی درمانی شهری و روستایی هستیم.
مرکز بهداشت شهرستان کرمان
واحد مشارکت مردمی