فوق تخصص نوزادان دانشگاه علوم پزشکی کرمان:
به گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی کرمان، دکتر "مهدیه اسلامیان" در خصوص زردی ناشی از شیر مادر گفت: در صورتی که آموزشهای مناسب برای شیردهی به مادر داده نشده باشد و عدم تغذیه کافی نوزاد تا هفته اول تولد، می تواند زردی فیزیولوژیک را به شرایط پاتولوژیک یا بیماری تبدیل کند.
وی افزود: زردی شیر مادر نیز در هفته دوم، به خاطر آنزیمهایی هست که نمیگذارد که این زردی که پاتولوژیک هست زودتر کاهش پیدا کند و این نیز با تشخیص پزشک است که اگر نیاز باشد یک تا دو روز به صورت موقت شیر مادر به صورت کامل یا متناوب قطع شود و در کنارش شیر خشک داده می شود که این هم حتما باید تحت نظر پزشک باشد .
وی گفت: هیچ چیز جایگزین شیر مادر نیست و اشتباه است که خیلی از مادران می گویند ما شیر نداریم و باید از شیر خشک یا آب قند استفاده کرد این باعث می شود برای نوزاد دوگانگی ایجاد شود و ممکن است به تدریج شیر مادر را قبول نکند.
دکتر اسلامیان بیان کرد: در دو سه هفته اول تولد مشکلی به نام دل درد در نوزادان وجود ندارد که یا شیر دهی مادر کافی نیست یا نوزاد به همان شرایط داخل رحم مادر بوده که با در آغوش گرفتن کودک توسط مادر و شنیدن ضربان قلب مادر آرام می شود و باید این شرایط به گونه ای باشد تا آن جریان شیردهی کاملا تداوم پیدا کند.
زردی نوزادان یکی از مشکلات شایع در نوزادان تازه متولد شده
این عضو هیات علمی دانشگاه گفت: زردی نوزادان یکی از مشکلات شایع در نوزادان تازه متولد شده است که تقریباً در 80 درصد نوزادان رسیده که به موقع به دنیا می آیند و بیشتر نوزادان زودرس مشاهده می شود.
دکتر اسلامیان، در زمینه دلایل ایجاد زردی نوزادی گفت: نوزادان در رحم مادر، معمولاً در شرایط کمبود اکسیژن قرار دارند، که این امر باعث افزایش تعداد گلبولهای قرمز خون (RBC) میشود و بعد از تولد و ورود به محیط جدید، این گلبولها تخریب میشوند و عدد بیلیروبین افزایش مییابد.
وی گفت: این وضعیت به دلیل افزایش سطح بیلیروبین در خون نوزاد که معمولاً به عنوان زردی فیزیولوژیک شناخته میشود، در روزهای اول پس از تولد ایجاد میشود.
وی افزود: اگر عدد بیلیروبین از مقدار طبیعی که با توجه به سن نوزاد و ساعت بعد از تولد، افزایش داشته باشد دیگر شرایط فیزیولوژیک نیست و شرایط پاتولوژیک هست که باید بررسی و درمان به موقع انجام شود که عوارضی بر جا نگذارد.
این عضو هیات علمی دانشگاه در خصوص عوامل مؤثر در بروز زردی گفت: ناسازگاری گروههای خونی میتواند منجر به تخریب گلبولهای قرمز نوزاد شود، سابقه خانوادگی بیماریهای خونی مانند فاویسم، سابقه کم خونی که در نهایت منجر به برداشته شدن طحال شده، اختلال ساختاری گلبول قرمز نیز میتوانند عوامل مهمی در بروز زردی نوزادی شدید باشند.
وی افزود: این افزایش سطح بیلیروبین در نژاد آسیایی که ما هستیم معمولاً از 72 تا 120 ساعت بعد از تولد مشاهده میشود که بعد از 120 ساعت سیر نزولی را دارد.
علائم و نشانههای زردی در نوزادان
وی گفت: زردی معمولاً بین 24 تا 48 ساعت پس از تولد قابل مشاهده است در صورت بروز زردی در کمتر از 24 ساعت، بررسیهای بیشتری ضروری است والدین باید به تغییرات رنگ پوست نوزاد توجه کنند و در صورت مشاهده زردی به پزشک مراجعه کنند.
این فوق تخصص نوزادان در خصوص علایم و نشانههای زردی نوزاد گفت: تنها علامتی که به والدین کمک میکند که زودتر به پزشک مراجعه کنند توجه به پوست نوزاد است و مادر اگر احساس کند زردی پیش رونده هست و به سمت تنه نوزاد و قفسه سینه یا شکم میآید باید سریع به پزشک مراجعه کند و پزشک با نگاه نمی تواند عدد زردی را چک کند و باید حتما با آزمایش تایید شود.
وی افزود: اگر عدد زردی از حدی بالاتر رود و آسیب به سلولهای مغزی بخواهد ایجاد کند، شرایط درمان را سخت می کند و عوارض غیر قابل جبران می گذارد.
درمان زردی نوزادی چگونه است؟
دکتر اسلامیان خاطرنشان کرد: درمان دارویی در زردی نوزادی جایگاهی ندارد مگر اینکه موارد نادر علت زرد شدن نوزاد بیماری های ژنتیکی باشد که درمان خاصی می خواهد.
وی به مادران توصیه کرد: درمان های اشتباه خانگی را کنار بگذارند و از پزشکان متخصص برای درمان کمک بگیرند.
این عضو هیات علمی دانشگاه گفت: متاسفانه استفاده از داروهای گیاهی برای این نوزاد نه تنها عدد بیلیروبین را پایین نمی آورد بلکه ممکن است آسیبهای جدی مخصوصا به دستگاه گوارش نوزادی که تازه متولد شده و کامل نیست بزند و حتی ممکن نوزاد را در معرض خطر پارگی روده قرار دهد.
وی، احتمال زردی در نوزادان خیلی کم وزن به خاطر کمبود اکسیژن داخل رحم و نوزادان مادر دیابتی را بیشتر دانست و گفت: همه نوزادان مادر دیابتی در 48 ساعت اول تولد، چک می شوند.
وی تصریح کرد: درمان زردی معمولاً شامل فتوتراپی (نور درمانی) است که بیلیروبینی را که آسیب رسان هست سریع به سلول های مغزی به حالت محلول در آب تبدیل میکند.
وی افزود: اگر شرایط نوزاد به گونه ای باشد که فاکتور خطر مثل ناسازگاری خونی اختلال ساختاری اختلال آنزیمی نداشته و نوزاد رسیده و بعد از ساعت 48 تولد باشد و عدد بیلیروبین نیاز به نور قوی نداشته باشد آن موقع است که ما می توانیم بگوییم که از نورپراتی در منزل استفاده کنند.
دکتر اسلامیان در پایان یادآور شد: زردی نوزادان وضعیت شایعی است و با آموزش صحیح مادر در زمینه شیردهی و بررسیهای منظم میتوان از بروز مشکلات جدی جلوگیری کرد. والدین باید هوشیار باشند و در صورت مشاهده هر گونه علامت به پزشک مراجعه کنند تا از آسیبهای احتمالی به مغز نوزاد جلوگیری شود.